Home Tin Tức Việt Nam Nhật vẫn viện trợ cho Việt Nam bất chấp quốc nạn ODA

Nhật vẫn viện trợ cho Việt Nam bất chấp quốc nạn ODA

Nhật vẫn viện trợ cho Việt Nam bất chấp quốc nạn ODA
Hình minh họa: bizlive.vn

Mới đây, trong một cuộc trả lời phỏng vấn báo nhà nước, ông Yamamoto Kenichi, Phó Trưởng Đại diện của JICA Việt Nam, cho biết cơ quan này sẽ tiếp tục cung cấp các khoản vay ưu đãi cho Việt Nam đến khoảng năm 2030. Lãi suất các khoản vay ODA của Nhật Bản dành cho Việt Nam ở mức 0.1-0.4%/năm và thời gian trả nợ từ 25 đến 40 năm, ân hạn từ 7 đến 10 năm.

Từ nhiều năm qua, ODA đã trở thành một trong những quốc nạn về tham nhũng ở Việt Nam. Tỷ lệ thất thoát bình quân tại nhiều dự án ODA được đồn đoán khoảng 20 – 25%. Nhưng đó chỉ là mức “hợp pháp”. Thậm chí tỷ lệ tham nhũng ODA còn vọt đến 40% – được chứng thực bởi một dự án xây dựng trường tiểu học ở Hà Tĩnh và giai đoạn 2009 – 2010, do chính một tờ báo nhà nước nêu.

Có rất nhiều dẫn chứng về lãng phí và tham nhũng ODA. Năm 2015, báo chí phản ánh công trình cầu vượt Giá Rai (thị xã Giá Rai, Bạc Liêu) được xây dựng với tổng vốn đầu tư 290 tỉ đồng rồi… bỏ không khoảng ba năm nay do hết vốn làm đường dẫn, gây lãng phí. Hoặc dự án trích dầu cám ở Bến Tre, dự án dây chuyền dệt bao đay ở TP.HCM, dự án nhà máy thủy sản đông lạnh Hạ Long, chương trình phát triển dâu tằm tơ ở Lâm Đồng và hàng loạt dự án cơ khí, cấp nước, nông nghiệp vay vốn ODA từ Pháp, Đức không hiệu quả…

Một loạt dự án sử dụng vốn ưu đãi, nhất là lĩnh vực giao thông, chậm tiến độ và đội vốn lớn so với tổng mức dự kiến đầu tư ban đầu như dự án tuyến metro Nhổn – ga Hà Nội, dự án xây dựng tuyến metro số 1 (Bến Thành-Suối Tiên) và dự án metro tuyến Bến Thành-Tham Lương ở TP.HCM…

Hiển nhiên và không thể khác, đó là nguồn cơn vì sao ngay cả những quốc gia như Đan Mạch, Thụy Điển, Úc… cũng phải thẳng tay cắt giảm viện trợ ODA đối với chính phủ Việt Nam.

Cho tới nay, chỉ còn lại Nhật Bản là quốc gia hào phóng nhất đối với chính thể Việt Nam. Từ năm 1993 đến nay, Nhật đã cho Việt Nam vay vốn ODA với giá trị cho vay là 24 tỷ USD, trong tổng số khoảng 80 tỷ USD vốn ODA mà Việt Nam vay mượn suốt hai chục năm qua.

Từ năm 2014, những chủ nợ lớn nhất của Việt Nam là Ngân hàng thế giới (WB) và Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế (IMF) đã bắt đầu siết lại quy chế và các điều kiện cho vay tín dụng.

Chuyến làm việc của bà Christine Lagarde, Tổng giám đốc IMF, tại Việt Nam vào tháng 3/2016 đã rất đồng cảm với kết quả chuyến làm việc tại Việt Nam của ông Jim Yong Kim, Chủ tịch Nhóm Ngân hàng thế giới trước đó đúng một tháng: cả hai ông bà này đều không hứa hẹn cung cấp bất cứ một khoản cho vay mới nào đối với giới lãnh đạo Hà Nội, dù cả đại diện WB lẫn IMF đều được những nhân vật cao nhất Việt Nam như Nguyễn Phú Trọng và Nguyễn Tấn Dũng tha thiết đón tiếp.

Sau hai cú sốc mang tên WB và IMF, giới lãnh đạo Việt Nam còn bị giáng thêm một đòn nữa, cũng vào tháng 3/2016, khi Ngân Hàng Phát Triển Á Châu (ADB) cũng tuyên bố chấm dứt cho vay ưu đãi.

Thế nhưng chính thái độ cho vay vốn quá hào phóng của Nhật đang tiếp thêm một nguồn “máu” mới để giới quan chức Việt Nam tiếp tục có cơ hội ăn chặn dự án và bỏ túi riêng.

Hiện thời, nợ công của Việt Nam theo cáo cáo đã lên khoảng 1,500 USD/ đầu người. Nhưng trên thực tế, con số này còn lớn hơn nhiều. Những tỷ USD vốn ODA mà người Nhật dang trút vào Việt Nam sẽ càng tiếp thêm cơ hội để các đời con cháu của dân chúng Việt gánh nợ chống chất.

Vào tháng 6/2016, 6 tổ chức xã hội dân sự độc lập ở Việt Nam đã đồng loạt gửi thư cho các tổ chức tín dụng quốc tế như WB,, IMF, ADB và cả chính phủ Nhật Bản, khuyến nghị cần cài nhân quyền vào các khoản tín dụng cho vay đối với chính thể Việt Nam. Thận chí có thể áp dụng hình thức “lệnh cấm cho vay” nếu thấy cần thiết.

Lê Dung / SBTN

(6)