Home Tin Tức Việt Nam Ngân hàng Thế giới: Tiền là trên hết

Ngân hàng Thế giới: Tiền là trên hết

Ngân hàng Thế giới: Tiền là trên hết
Một người biểu tình chống đối Ngân Hàng Thế Giới tại Indonesia.

Theo đó, bản dự thảo thứ ba và có lẽ là cuối cùng của WB về khung môi trường và xã hội mới được công bố vào ngày 20/7/2016, không đòi hỏi ngân hàng này phải tôn trọng nhân quyền. Thay vào đó, nó chỉ tham chiếu vấn đề nhân quyền một cách không ràng buộc, trong tuyên bố “tầm nhìn” của mình. Dự kiến, văn bản này sẽ được thông qua khi Ban Giám đốc Điều hành họp vào ngày 4/8.

Những tin tức từ Human Rights Watch cho thấy: mặc dù nghiên cứu của WB chỉ ra rằng phần lớn các cơ quan phát triển trên thế giới đã sử dụng hoặc đã áp dụng các chính sách nhân quyền từ năm 2013. Chỉ một vài tổ chức không có chính sách nhân quyền. Theo một ấn phẩm của WB và Tổ chức quốc tế về Hợp tác Kinh tế và Phát triển, nhiều doanh nghiệp và ngân hàng thương mại hiện nay cũng nhận ra rằng họ cần phải tôn trọng nhân quyền. Nhưng WB vẫn còn lạc hậu về nhân quyền khi nói đến chính sách và thực hiện của ngân hàng này.

Một chính sách mới đã được bộ phận tham mưu của WB xây dựng trong bốn năm và bao gồm một số cải cách quan trọng, có cả các cam kết để tránh phân biệt đối xử và bảo vệ các tiêu chuẩn lao động. Nó cũng đòi hỏi các chính phủ muốn vay tiền từ ngân hàng này cần thông báo với người dân bản địa, những người sở hữu đất đai và tài nguyên, và có thể bị ảnh hưởng bởi dự án vay vốn. Nhưng Ngân hàng Thế giới bỏ qua lời kêu gọi của Liên Hợp quốc, các tổ chức nhân quyền… từ chối đưa các yêu cầu ràng buộc về nhân quyền trong chính sách mới của nó.

Trung Cộng, một cổ đông ngày càng có ảnh hưởng của WB, là bên phản đối mạnh nhất các yêu cầu ràng buộc về quyền con người mà các chính phủ vay nợ sẽ phải tuân thủ. Trong khi nhiều cổ đông chủ chốt khác, bao gồm nhiều chính phủ ở Tây Âu và Hoa Kỳ, đã thúc đẩy các yêu cầu về quyền con người.

Người dân sẽ phải gánh chịu hậu quả nặng nề khi WB bỏ qua quyền con người. Ở Việt Nam, ngân hàng này tài trợ các hoạt động của nhiều trung tâm cai nghiện nơi giam giữ nhiều người một cách tùy tiện, buộc họ phải làm việc. Người cai nghiện phải chịu sự trừng phạt và nhiều khi bị tra tấn nếu họ từ chối làm việc.

Ở Uzbekistan, trong nhiều năm, ngân hàng này đã bỏ qua việc cưỡng bức lao động trong nông nghiệp, mặc dù là nhà cung cấp tài chính quan trọng của chính phủ trong lĩnh vực đó. Bây giờ, khi ngân hàng này đã nhận ra vấn đề lao động cưỡng bức, nó vẫn tiếp tục công việc kinh doanh như bình thường. Trong khi chính phủ đe dọa và bắt giữ nhiều người bảo vệ nhân quyền, những người tìm cách tố cáo việc lạm dụng công nhân ở các dự án, kể cả các dự án có liên quan đến WB.

“Bằng việc từ chối nhìn nhận nghĩa vụ quyền lợi của mình, một lần nữa, WB cho thấy nó sẽ có thể vi phạm quyền con người mà không chịu trách nhiệm về hậu quả…”, Jessica Evans- nghiên cứu viên cao cấp về các tổ chức tài chính quốc tế thuộc Human Rights Watch nói. “…Thay vì sử dụng các chính sách về môi trường và xã hội để thúc đẩy nhân quyền và củng cố vai trò của nó như là một tổ chức lãnh đạo về phát triển, WB đã làm điều ngược lại…”

Chủ tịch WB Jim Yong Kim thường trích dẫn Martin Luther King Jr, cho rằng lời kêu gọi “hành động mạnh mẽ và tích cực” cho dân quyền của Martin Luther King có thể được áp dụng để chống lại biến đổi khí hậu.

Nhưng thực tế thì sao? Evans nói: “…Jim Yong Kim thường trích dẫn Martin Luther King Jr. Nhưng trích dẫn nhà hoạt động nhân quyền nổi tiếng này, trong khi dẫn ngân hàng này vào một thời đại bỏ qua nghĩa vụ của mình, đi ngược lại với những gì mà Martin Luther King đã đấu tranh”.

Lê Dung / SBTN

(1)